موسسه مطالعات و پژوهش هاي سياسي

رياست اسدالله علم بر بنيادهاي مالي شاه

10060 بازديد   

اسدالله علم، با اعتمادي كه طي ساليان گذشته از سوي شاه كسب كرده بود در ششم مهر 1340/1961م توسط شاه به سرپرستي بنياد پهلوي تعيين شد. اين بنياد كه در سال 1337ش/1958م با نظر شاه تأسيس شده بود، هدفش انجام امور عام المنفعه و بشر دوستانه و ... اعلام شده بود.   از ديگر سازمانهاي مالي كه در سال 1340ش/1961م و به دستور شاه تأسيس شد، موقوفات خاندان پهلوي بود. خاندان پهلوي از زمان سلطنت رضاشاه، املاك بسيار وسيعي را در سراسر كشور، و از طرق مختلف به چنگ آورده بود. ازجمله مصادره اموال و املاك افراد مغضوب، ضبط اموال مجهول المالك، خريد املاك از مالكان عمده با قيمت هاي بسيار نازل.
رضا شاه در آستانه خروجش از كشور در سال 1320ش/1941م طي سندي واحد، تمام مايملك خود را به فرزند و جانشينش محمدرضا پهلوي منتقل كرده بود. در طي حكومت محمدرضا شاه به تدريج سازمانهايي جهت اداره اين املاك تأسيس شد؛ نظير اداره املاك و مستغلات پهلوي، بنياد پهلوي، و موقوفات پهلوي كه اداره همه آنها تحت سرپرستي اسدالله علم بود و از اين طريق بود كه علم توانست صاحب ميليون ها تومان ثروت بادآورده شود.
آخرين سازمان مالي كه شاه دراوايل دهه 1340ش/1940م تأسيس كرد، بنياد موقوفات خاندان  پهلوي  بود. شاه، سرپرستي اين سازمان را به اسدالله علم واگذار كرد. متن انتصاب اسدالله علم از سوي شاه به نيابت سرپرستي موقوفات خاندان پهلوي بدين شرح است:
جناب اسدالله علم ـ به موجب اين فرمان به سمت نيابت توليت موقوفات خاندان پهلوي منصوب ميشويد و مقرر ميداريم براي ثبت وقفنامه آن تشريفات قانوني را انجام داده در يكي از دفاتر رسمي مطابق سواد فرمان مورخ دوازدهم مهرماه 1340 و فهرست توشيح شده پيوست به آن اقدام نماييد. مؤسسه خيريه بنياد پهلوي مأمور اجرا و انجام امور اداري اين موقوفات خواهد بود.
به تاريخ 12 مهر 1340 ـ محمدرضا پهلوي.

املاك وقفشدهاي كه به سازمان موقوفات بنياد پهلوي واگذار شد شامل سهام شش بانك و شركت، سهام خاندان سلطنت در شركت ملي نفت، 23 دستگاه مهمانخانه و هتل در سراسر كشور، سهام يازده كارخانه و هفت پرورشگاه بود، كه مالكيت آنها در اختيار شاه قرار داشت.  
اسدالله علم، سرپرستي بنياد پهلوي و ديگر موقوفات اين خاندان را تا تاريخ 4 مرداد 1341/1942م برعهده داشت، در اين زمان به دليل انتصابش به سمت نخستوزيري، استعفا داد و مسئوليت موقوفات خاندان پهلوي به عهده جعفر شريفامامي قرار گرفت.

پی نوشت:

1.    . كارنامه بنياد پهلوي، چاپ بهمن، 1346¡ ص .7
2.    . مؤسسه مطالعات تاريخ معاصر ايران، سند 101ـ22ـ2ـ794ـ ع، همچنين سند 100ـ22ـ2ـ794ـ ع.

موسسه مطالعات تاريخ معاصر ايران 

نظرات خوانندگان:
 
چنانچه نقدی یا نظری به اثر یا مطلب فوق دارید آن را بیان فرمایید.
نام:
نام خانوادگی:
پست الکترونیک:
متن پیام:
تصویر امنیتی:

بازگشت به صفحه اول

 
 استفاده از مطالب اين سايت با ذکر منبع بلامانع است.
? Design: Niknami.ir